ရိုဟင်ဂျာဒုက္ခသည် ၅ ဦးတွင် ၁ ဦးမှာ အသည်းရောင်အသားဝါ စီ ရောဂါ ကူးစက်ခံထားရပြီး ထောင်ပေါင်းများစွာမှာ ကုသမှုမရရှိသေး

ရိုဟင်ဂျာအရွယ်ရောက်သူ ဒုက္ခသည် ၅ ဦးတွင် ၁ ဦးခန့်သည် အသည်းရောင်အသားဝါ စီ (Hepatitis C) ရောဂါ ကူးစက်ခံထားရကြောင်း နောက်ဆုံးထုတ်ပြန်သည့် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ သုတေသနနှင့် လူသားချင်းစာနာထောက်ထားရေး အချက်အလက်များက ဖော်ပြခဲ့ပြီး ရန်ပုံငွေမလုံလောက်မှုကြောင့် ကူးစက်ခံထားရသူ သောင်းချီမှာ ကုသမှုမရရှိနိုင်သေးကြောင်း သိရသည်။

အဆိုပါအချက်အလက်များကို ဝမ်းပျက်ဝမ်းလျှောရောဂါ သုတေသနအတွက် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာဌာန၊ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် (International Centre for Diarrhoeal Disease Research, Bangladesh (icddr,b) က ပြုလုပ်သည့် သုတေသနစာတမ်းကို မေလအတွင်း ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာကောလိပ် ပြည်သူ့ကျန်းမာရေး (Bangladesh Medical College Public Health (BMC Public Health) ဂျာနယ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့ပြီး ဒုက္ခသည်ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် နေရပ်ပြန်ပို့ရေးကော်မရှင် (RRRC) နှင့် Médecins Sans Frontières (MSF) တို့၏ လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်မှု အချက်အလက်များနှင့်အတူ ထုတ်ပြန်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

ဒုက္ခသည်များတွင် Hepatitis C ကူးစက်နှုန်း ပိုမိုမြင့်မား

သုတေသနအရ ရိုဟင်ဂျာဒုက္ခသည်များအတွင်း Viral Hepatitis ကူးစက်နှုန်းမှာ ၁၈.၉၇ ရာခိုင်နှုန်း ရှိပြီး၊ အနီးပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် ဒေသခံများတွင် ၂.၀၁ ရာခိုင်နှုန်း သာ ရှိသည်။

ယင်းကွာခြားမှု၏ အဓိကအကြောင်းရင်းမှာ Hepatitis C ဖြစ်ပြီး ရိုဟင်ဂျာများတွင် ၁၇.၂၄ ရာခိုင်နှုန်း ကူးစက်နေသော်လည်း ဒေသခံများတွင် ၁.၀၁ ရာခိုင်နှုန်း သာ တွေ့ရှိခဲ့သည်။

အသစ်ရောက်ရှိလာသူများတွင်လည်း ကူးစက်မှုမြင့်မား

RRRC ၏ လက်ထောက်ဆေးဘက်ညှိနှိုင်းရေးမှူး ဆာဝါ ဂျဟန် က မကြာသေးမီလများအတွင်း ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်သို့ ရောက်ရှိလာသည့် ရိုဟင်ဂျာ ၁၅၀,၀၀၀ ခန့်အနက် ၂၀ မှ ၂၂ ရာခိုင်နှုန်း တွင် Hepatitis C ပိုးတွေ့ရှိခဲ့ကြောင်း ပြောကြားသည်။

ယင်းကိန်းဂဏန်းများအရ ကူးစက်မှုအများစုမှာ ဒုက္ခသည်စခန်းများတွင် မဟုတ်ဘဲ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း၌ ကူးစက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်နိုင်ကြောင်း ၎င်းက ဆိုသည်။

နှစ်ပေါင်းများစွာ လက္ခဏာမပြဘဲ နေတတ်

၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံမှ ထွက်ပြေးလာသည့် အသက် ၃၀ အရွယ် ကမာလ် ဟိုစိန် သည် နှစ်ပေါင်းများစွာ မောပန်းနွမ်းနယ်ခြင်းနှင့် မျက်စိမှောင်မိုက်သွားသည့် လက္ခဏာများ ခံစားခဲ့ရပြီး ၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင်မှ Hepatitis C ရောဂါရှိကြောင်း သိရှိခဲ့သည်။

MSF Hepatitis C စီမံကိန်းမှ ဆရာဝန် ဆူမိုင်ယာ ယူဆွတ်ဖ် က Hepatitis C ရောဂါသည် နှစ်ပေါင်းများစွာ လက္ခဏာမပြဘဲ တိတ်တဆိတ် တိုးတက်လာနိုင်ပြီး လူနာအများစုမှာ မောပန်းခြင်း၊ အစာစားချင်စိတ်လျော့နည်းခြင်း၊ ဝမ်းဗိုက်နာကျင်ခြင်းကဲ့သို့သော လက္ခဏာများသာ တွေ့ရကြောင်း ပြောသည်။

ကမာလ်က မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျန်းမာရေးဝန်ဆောင်မှုများတွင် ဆေးထိုးအပ်တစ်ချောင်းကို လူနာများစွာအတွက် ပြန်လည်အသုံးပြုခဲ့ခြင်းသည် ကူးစက်ရသည့် အဓိကအကြောင်းရင်းဖြစ်နိုင်ကြောင်း ယုံကြည်ကြောင်း ပြောဆိုခဲ့သည်။

၎င်းနှင့်အတူ မိဘနှစ်ဦးနှင့် ညီမတစ်ဦးလည်း Hepatitis C ရောဂါ ကူးစက်ခံထားရကြောင်း စစ်ဆေးတွေ့ရှိခဲ့ပြီး၊ ယခုအခါ ၎င်းသည် ဗိုင်းရပ်စ်တိုက်ဖျက်ဆေးဖြင့် ကုသမှုအောင်မြင်စွာ ပြီးဆုံးထားသည်။

လူနာ ၅၀,၀၀၀ ခန့် ကုသမှုမရသေး

RRRC အချက်အလက်များအရ Hepatitis C လူနာ ၅၉,၀၀၀ နီးပါး သည် ဗိုင်းရပ်စ်တိုက်ဖျက်ဆေးဖြင့် ကုသမှုခံယူခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။

သို့သော် ရန်ပုံငွေမလုံလောက်မှုကြောင့် လူနာ ၅၀,၀၀၀ ခန့် သည် ယနေ့အထိ ကုသမှုမရရှိနိုင်သေးကြောင်း သိရသည်။

ဆေးပညာရှင်များက ကုသမှုမခံယူပါက Hepatitis C သည် အသည်းခြောက်ရောဂါ နှင့် အသည်းကင်ဆာ အထိ ဖြစ်ပွားနိုင်ကြောင်း သတိပေးထားသည်။

ကျန်းမာရေးပညာရှင်များက ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော ကာကွယ်ရေးလုပ်ငန်းများ တောင်းဆို

ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် အမျိုးသား အသည်းဖောင်ဒေးရှင်း (National Liver Foundation of Bangladesh (NLFB) ကို တည်ထောင်သူ ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ မိုဟာမက် အလီ က ရိုဟင်ဂျာဒုက္ခသည်များနှင့် အိမ်ရှင်အသိုက်အဝန်း နှစ်ဖက်စလုံးကို ကာကွယ်နိုင်ရန် ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ အရေးကြီးကြောင်း ပြောကြားသည်။

icddr,b သုတေသီများကလည်း ရိုဟင်ဂျာဒုက္ခသည်များကို ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၏ အမျိုးသား Viral Hepatitis ဖယ်ရှားရေးအစီအစဉ်တွင် အပြည့်အဝ ထည့်သွင်းရန် အကြံပြုထားသည်။

၎င်းတို့၏ အကြံပြုချက်များတွင်—

• ကျန်းမာရေးအသိပညာပေးလုပ်ငန်းများ တိုးချဲ့ဆောင်ရွက်ခြင်း
• Hepatitis စစ်ဆေးမှုများ ပိုမိုရရှိနိုင်စေရန် ဆောင်ရွက်ခြင်း
• လူနာအားလုံးအတွက် အခမဲ့ဗိုင်းရပ်စ်တိုက်ဖျက်ဆေးပေးခြင်း
• ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်များကို ပုံမှန် Hepatitis စစ်ဆေးခြင်း
• မွေးကင်းစကလေးများအား Hepatitis B ကာကွယ်ဆေး အချိန်မီထိုးပေးခြင်း

တို့ ပါဝင်ကြောင်း သုတေသီများက ဖော်ပြထားသည်။